Week van de scheidsrechter: vier officials aan het woord

Vanwege de ‘Week van de scheidsrechter’ hebben we vier officials geïnterviewd over hun werkzaamheden als Technisch Official (TO). Hiermee proberen we onze officials in het zonnetje te zetten. Mocht je na het lezen van dit artikel geïnteresseerd zijn in de opleidingen tot Technisch Official of Technisch Gedelegeerde, klik dan hier.

Zou je kort kunnen vertellen wie je bent?

Erik van der Steen: Ik ben jurist en beleidsadviseur. Ik heb drie kinderen, die allemaal wedstrijden geskied hebben. Jurrie is 25, die is op zijn zevende begonnen dus ik draai al achttien jaar mee. Aileen van 21 is ook op haar zevende begonnen. Die heeft naast de baan ook in de sneeuw geskied. Luke van 16 skiet nu wedstrijden bij de Wolfskamer in Huizen. Ik ben momenteel zeven jaar actief als Technisch Official (TO) en twee jaar als Technisch Gedelegeerde (TG).

Hendrik Jan Cassee: Ik ben vader van twee skiënde dochters die in het wedstrijd circuit zijn gekomen, Susanne en Danielle, getrouwd met Yvonne en zij doet heel veel voor de Nederlandse Ski Vereniging. Het hele gezin is sneeuwsportleraar, eigenlijk allemaal zowel ski- en snowboardinstructeur op de baan en in de sneeuw. En we zijn eigenlijk in de winter bijna iedere dag wel iets aan het doen en in de zomermaanden toch nog wel minstens één keer per week. Dus heel erg ski en snowboard minded. Ik ben al een jaar of tien actief als TO/TG.

Menno Hovingh: Ik woon in het zuiden van het land, in Riel. Ik ben bijna heel mijn leven al fanatiek skiër. Ik heb twee zonen die zijn ook vrij snel met skiën in aanraking gekomen en mijn oudste vond in eerste instantie het freestyle skiën erg leuk maar is op latere leeftijd overgestapt naar het wedstrijdskiën. En sindsdien ben ik meer met wedstrijdskiën in aanraking gekomen en zo ook met de Nederlandse Ski Vereniging. Ik heb nu bijna twee jaar geleden mijn opleiding tot TO gedaan.

Erik Fenijn: Ik woon in Hilversum en heb twee kinderen, allebei skiënd. De oudste zit nu wel in zijn examenjaar dus hij zal iets minder aan trainingen en wedstrijden meedoen. De jongste skiet bij de Wolfskamer, zij is ook een junior. Zij is van 2005 en mijn zoon komt uit 2004. Ik ben ongeveer vijf jaar actief in het wedstrijdcircuit. In eerste instantie vooral met lokale wedstrijden op de Wolfskamer, daarna ook bij Snowsports Acadamy Racing geholpen. Ik ben een TO-opleiding gaan doen en vervolgens een TG-opleiding gaan doen. Dat is een beetje mijn achtergrond.

Waarom ben je TO/TG geworden?
Erik van der Steen: Het is altijd fijn om mee te helpen en vaak meer dan 150 skiërs een leuke dag te kunnen geven. Daar heb je veel vrijwilligers voor nodig en mensen die het kunnen regelen. Zo’n dag vliegt voorbij. Ook als ik geen TO of TG ben maar als vrijwilliger mee help. Meestal ga ik bij elke wedstrijd wel aan de bak. Het is voor jezelf ook leuk. Je weet hoe de regels werken en wat wel en niet kan. Dat kan je dan ook weer aan je eigen kinderen uitleggen als je zelf TO/TG bent. Dus dat heeft er ook voor gezorgd dat mijn kinderen rustiger naar een wedstrijddag gingen. Je bent als ouder veel meer betrokken. Je bent anders een vrij passieve toeschouwer.
Menno Hovingh: Je zit iedere week een aantal keer bij de trainingen en wedstrijden van je kinderen. Ze skiën dan een uur. Dat doen we bij De Schans in Uden en dat is toch wel drie kwartier rijden heen en drie kwartier terug. Dus dan ben ik toch de hele avond of een deel van het weekend kwijt. Toen ben ik gaan vragen of ik ergens bij kon helpen of dat er een vacature was. En ze kwamen met de wedstrijdcommissie aanzetten. Zo ben ik in de wedstrijdcommissie geraakt en heb ik meegeholpen met organiseren van wedstrijden. Toen vroeg iemand van de organisatie: “Als je mee wilt helpen met het organiseren van wedstrijden is het toch wel handig dat je wat meer weet van de regeltjes en hoe het allemaal loopt. Dus we adviseren jou om de opleiding te volgen als TO’er”. De Schans is ons toen tegemoetgekomen door het betalen van de opleiding, want toen moest dat nog gedaan worden door de skischolen. Ik had nog niet echt in de gaten wat een TO’er eigenlijk inhield. Maar ik had het idee dat als ik zou kunnen helpen, dan graag. Dus ik schreef mezelf in. En pas op de opleidingendag kreeg ik eigenlijk echt door wat het inhoudt. Dus toen heb ik het maar gedaan, opleiding gevolgd, meteen geslaagd en ook maar meteen in het diepe gesprongen door een stage erachteraan te doen. En toen uiteindelijk als allereerste volledig gediplomeerd van ons groepje. Dat allemaal was wel een geweldige ervaring.

Ben je als official anders naar de sport gaan kijken dan als ouder?
Erik Fenijn: Ja, naar mijn mening zijn veel van de ouders heel welwillend, maar ze begrijpen niet hoe de flow is van een wedstrijd. Er zijn ook wat dingen veranderd waardoor de doorstroom van een wedstrijd verbeterd wordt. Voor veel publiek duren die wedstrijden natuurlijk erg lang. Dat komt omdat er procedures onder liggen die je gewoon moet volgen. Als het publiek dat niet goed weet dan vragen ze zich af waarom het zo lang duurt. Ik kan me goed voorstellen dat de ouders het wel lang vinden duren, zeker bij de jongste categoriën. Een voetbalwedstrijdje is na een goed uur afgelopen maar een skiwedstrijd duurt de hele middag en soms langer. Dat is ook de onbekendheid met hoe een wedstrijd georganiseerd is en waarom bepaalde dingen procedureel ook best wel zijn vastgelegd. Dat is niet bij elke startende ouder bekend.

Wat zijn de taken als TO/TG en zit er nog verschil tussen?
Erik van der Steen: In principe doe je allebei hetzelfde. Het verschil is dat een TG ook het Nederlands kampioenschap kan doen, of een ingewikkelde Kids Cup-wedstrijd. Een TG is een meer ervaren TO, die een dagje extra opleiding heeft gehad en die door extra ervaring een meer gecompliceerde wedstrijd aankan. De taak als TO/TG primair is het bewaken van de veiligheid en zorgen dat de wedstrijd reglementair verloopt. Een TO is iemand die alles weet van de regels en van veiligheid. Die begint zijn taak ook met het toegestuurd krijgen van het draaiboek van de wedstrijd. Die krijgt hij een week van tevoren en dan kijkt hij of het allemaal realistisch is. Daar moet bijvoorbeeld een tijdschema inzitten. Ik kijk zelf bijvoorbeeld altijd of de juiste mensen erin staan. Is er een EHBO’er en wie is dat? Elke wedstrijd kan er wat gebeuren en er gebeurt vaak ook wel wat. Daar moet je op voorbereid zijn. Je hebt een controlerende functie. Je keurt bijvoorbeeld ook de slalom, of die goed gestoken is. In het reglementenboek staan allemaal regels, bijvoorbeeld de afstanden tussen de poorten. Daarnaast kijk je ook nog naar de veiligheid. Het kan allemaal reglementair staan maar als je bijvoorbeeld merkt dat op een punt waar skiërs kunnen uitwijken een hek staat, dan moet je ingrijpen. Als de wedstrijd begint, dan kijk je met de organisatie mee over bijvoorbeeld de tijdswaarneming. Dan is de kunst altijd om als TO/TG wel aanwezig te zijn en overzicht te houden, maar ook de club zelf de wedstrijd uit te laten voeren. Als een protest wordt ingediend, dan behandel je dit. Je wijst het toe of af. Soms is er ergens een mechanische storing, dan kijk je als TO/TG hoe het opgelost kan worden. Wat ik zelf dan geleerd heb is dat ik de communicatie met de ouders en de skiërs in de gaten houd. Wordt er aangegeven wat er aan de hand is, wordt dat tijdig doorgegeven en vooral of er gecommuniceerd wordt als er niet iets zichtbaars gebeurt? Als de wedstrijd dan voorbij is, check je de scorelijsten. Je kijkt of de goede gegevens zijn ingevuld. Dan maak je een verslag van de wedstrijd. Dat gaat dan naar de commissie wedstrijdzaken van de vereniging. Daar zet je ook nog aanbevelingen in en wat er beter had gekund.
Wat is het bijzonderste wat je hebt meegemaakt als TO/TG?
Hendrik Jan Cassee: Je hebt ook de taak om protesten te behandelen. Als je bijvoorbeeld een slalom heel technisch uitzet, dan krijg je soms mensen die denken dat ze het regelement heel goed kennen. Ze denken dan dat de slalom niet goed staat of er zijn situaties waar een diskwalificatie wordt uitgevoerd omdat er niet reglementair door de slalom is gegaan. Dan speelt daar wel heel veel emotie bij. Het is heel vervelend om die mensen teleur te stellen. Maar je moet daar streng en rechtvaardig in zijn. Dat is vervelend, maar dat is ook wel het pittige en leuke eraan. Je hebt natuurlijk te maken met een aantal partijen; je hebt de deelnemer, de trainer die je vaak al jaren kent, maar je hebt ook te maken met ouders. En die zitten vaak niet in de ratio maar in de emotie. Soms proberen ze dan zelfs met z’n vieren om je heen te staan en dan moet je heel rustig en kalm blijven en niet met vier man in gesprek gaan.

Menno Hovingh: Tijdens mijn eerste stage werd een skiër gediskwalificeerd door een poortwachter. Hij was het er niet mee eens. Dus hij was aan het twijfelen of hij een protestkaart wilde indienen of niet. Hij was aan het twijfelen of hij zijn mobiele camera beelden kon indienen. Uiteindelijk was hij te laat hiermee. Nou daar was hij natuurlijk vrij boos over. Maar uiteindelijk heeft hij het geaccepteerd en zijn we harstikke goede vrienden geworden. Nu ondersteunen we elkaar bij elke wedstrijd. Dat was wel een leuke ervaring. Wat dus tijdens de wedstrijd gebeurt, heeft geen invloed op de relatie buiten de wedstrijd.

Waarom zou je andere mensen aanraden om een TO/TG opleiding te doen?
Hendrik Jan Cassee: Het is leuk om betrokken te zijn bij de passie van je kinderen. In de meeste gevallen ben je dan zelf ook gepassioneerd met wintersport. Je bent veel meer betrokken bij de wedstrijd in plaats van kijken en wat eten en drinken. Het draagt wat bij om de wedstrijden mogelijk te maken. Als iedereen toekijkt en denkt dat iemand anders het wel wil doen, dan vindt de wedstrijd niet plaats. Er zijn echt veel mensen nodig voor een wedstrijd. Al ben je poortwachter of iemand die bij de lift wat regelt of de hesjes na de wedstrijd inneemt. Iedereen is belangrijk. Het sociale aspect is belangrijk maar ook automatisch. Je komt elkaar jarenlang tegen. Mijn kinderen hebben tien jaar lang aan wedstrijdsport gedaan en nu zie je altijd dezelfde gezichten. Er zijn nu zo’n 100 kinderen met een wedstrijdlicentie, en die ouders die zie je dan en dat is wel wat het leuk maakt. Ik vind het belangrijk om te zorgen dat die wedstrijd kan plaatsvinden, maar je moet wel tegen de spanning en de druk kunnen. Als je niet stressbestendig en kalm bent, kan je dit beter niet gaan doen

Menno Hovingh: Het belangrijkste vind ik altijd dat je die kinderen nog meer plezier geeft in het skiën. Het is niet voor jezelf. Als de wedstrijd goed gelukt is, zie je dat die kinderen er nog meer plezier in hebben en ook graag later nog terug willen komen naar die specifieke wedstrijd.